Informatie over Lymeziekte

Terug naar de homepage
Terug naar het info overzicht


1. Wat is de Lymeziekte?
De Lymeziekte of Lyme-borreliose is een infectieuze aandoening die je kan ontwikkelen als je door een besmette teek bent gebeten. Gelukkig zijn niet alle teken besmet ! Slechts 10% van alle teken bevat een ziekteverwekkende kiem (Borrelia).
Je kan worden gebeten tijdens het wandelen of spelen in bossen met een dichte onderbegroeiing, weiden en stadsparken. De teek houdt van warme en vochtige plaatsen.
Het jaarlijkse aantal gediagnosticeerde en bevestigde gevallen door de referentielaboratoria (UZ-Leuven, UCL en Ottignies) neemt voortdurend toe.


2. Hoe komt de Lymeziekte tot uiting?
Er kunnen drie stadia worden onderscheiden maar het is mogelijk dat ze niet alle drie worden doorlopen :
  1. 3 dagen tot 3 maanden na de beet :
    • op de plaats van de beet een rode, ringvormige vlek die geleidelijk groter wordt,
    • griepsymptomen zoals hoofdpijn, spierpijn, vermoeidheid, matige koorts, ...;
  2. enkele weken of maanden na de beet :
    • pijn in armen of benen,
    • een scheefstaand gezicht door een spierverlamming,
    • dubbel zien,
    • hartritmestoornissen;
  3. maanden en soms zelfs jaren na de beet :
    • pijn en zwelling in één (dikwijls de knie) of meerdere gewrichten,
    • chronische neurologische stoornissen (zelden),
    • laattijdige huidletsels op armen en/of benen.

3. Hoe kan men de Lymeziekte oplopen?
Je kan worden besmet door :
  • een tekenbeet (niet pijnlijk, blijft vaak onopgemerkt),
  • een teek die is besmet door een ziekteverwekkende bacterie en
  • een teek die langer dan 12 uur op de huid blijft zitten.
Niet alle besmette personen zullen de ziekte ontwikkelen. In West-Europa wordt het risico dat iemand de ziekte doormaakt na een tekenbeet op minder dan 1% geschat.

 
4. Hoe ziet een teek eruit?

Een teek is een klein, bruinzwart spinachtig diertje dat de grootte van een speldenkop heeft. Het gaat op de toppen van onderbegroeiing op de loer staan tot het zich op een warmbloedige voorbijganger, mens of muis, ree, paard, hond, … kan werpen. Door contact met de gastheer, komt de teek op de huid terecht, zet zij er zich vast met behulp van haar hypostoom, een tunnel waardoor zij bloed opzuigt en speeksel oprispt. Dit speeksel kan de bacteriën bevatten die verantwoordelijk zijn voor de ziekte van Lyme.
Hoe langer de teek blijft zitten, hoe groter het risico op besmetting door de ziekteverwekkende bacterie.

5. Waar in België komen teken voor?

Teken komen voor in bossen, lage begroeiing (hoog gras, varens, struiken), weiden en groene stadsruimten.
Op basis van de gevallen die de referentielaboratoria (UZ-Leuven + UCL + Ottignies) in 2005 hebben gediagnosticeerd, stellen we vast dat zij in bijna elk arrondissement van het land voorkomen maar vooral in Leuven, Nivelles, Namur en Dinant
 
6. Wie kan de Lymeziekte oplopen?
Iedereen die door een teek is gebeten, kan de Lyme-ziekte oplopen. Je kan ook verschillende keren besmet geraken. De Lymeziekte wordt niet overgedragen van persoon tot persoon. Onderzoek je huisdier na een wandeling in het bos : de vacht is de voorkeursplaats van teken; borstel de vacht met bedekte armen en benen.

7. Wanneer kan je de Lymeziekte oplopen?

De Lymeziekte treedt vooral op tussen juni en oktober, soms tussen april en november, afhankelijk van de weersomstandigheden.
Bij goed weer kleedt iedereen zich licht, wat het risico op een tekenbeet verhoogt.


8. Hoe voorkom je de Lymeziekte?

  • Als je in het bos speelt, zeker in een bos met lage begroeiing, moet je ervoor zorgen dat je huid beschermd is dankzij lange mouwen, lange broekspijpen en gesloten schoeisel;
  • in wouden blijf je, ook uit respect voor de natuur, op de paden en strijk je niet over struiken en planten omdat er misschien wel teken op zitten die wachten op een gastheer;
  • je kan een insectenwerend product (bij voorkeur met DEET) gebruiken maar dergelijke producten beschermen slechts tijdelijk;
  • ga na het wandelen en spelen na of er geen teken op je huid zitten.
Er bestaat nog geen preventieve behandeling voor de Lymeziekte.

9. Wat moet je doen in geval van een tekenbeet?

  • lokaliseer de plaats van de beet : opgelet voor gevoe-lige zones, zoals oogleden, oren en schedel;
  • alle teken zo vlug mogelijk verwijderen (hoe langer de teek op de huid zit, hoe groter het risico op besmetting met de ziekteverwekkende bacterie) en de volgende stappen zo goed mogelijk volgen :
    1. de kop van de teek vastnemen met een pincet die je bij de apotheek kan kopen,
    2. de teek in één ruk van de huid trekken, niet eerst zachtjes draaien (de kop van de teek niet onder de huid laten zitten),
    3. de wonde en de pincet goed ontsmetten met alcohol en je handen wassen,
  • als je de teek er niet helemaal uit kan halen, raad-pleeg je een arts om het in de huid achtergebleven deel te laten verwijderen,

  • noteer in een agenda de datum van de beet en de vermoedelijke plaats van besmetting,
  • let op de klinische tekens vermeld onder punt 2;
  • zodra er rode vlekken en/of hoofdpijn en/of pijn in de armen of benen optreden, raadpleeg je zo snel mogelijk een arts om de diagnose te stellen en eventueel een behandeling te laten voorschrijven;
  • in geval van hoge koorts en een griepsyndroom, is het niet uitgesloten dat het gaat om een andere ziekte die door teken wordt overgedragen, zoals anaplasmose (voorheen ehrlichiose genoemd); misschien gaat het zelfs om een ziekte die helemaal geen verband houdt met de tekenbeet. In elk geval dien je je huisarts te raadplegen.

10. Moeten we ons zorgen maken?

Nee want,
  1. niet elke beet is besmettelijk,
  2. een infectie veroorzaakt niet noodzakelijk de ziekte,
  3. de ziekte kan op een efficiënte manier met antibiotica worden behandeld.
Bron: Huisartsen 03/2007